İzinsiz alınan ses kayıtları ile ilgili bir emsal karar da Danıştay 8. Daire'den geldi.
Bir sürücü kursunda, kursiyer direksiyon hocası ile arasında geçen ve 2.000 TL karşılığında sınavdan geçmesini sağlayacağına içeren konuşmayı kayıt altına aldı.
Kursiyer, ses kaydı ile birlikte direksiyon hocası hakkında suç duyurusunda bulunarak hocanın işten atılmasına neden oldu.
Konu mahkemeye taşındı. Danıştay, izinsiz alınan ses kaydı nedeniyle direksiyon hocası lehine karar verdi. İşte kararın ayrıntıları:
Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2019/6774 E. , 2022/5056 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/6774
Karar No : 2022/5056
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Kaymakamlığı
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi (Kapatılan) ... İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Mersin İli, Akdeniz İlçesi, Özel … Motorlu Taşıt Sürücü Kursunda direksiyon usta öğreticisi olarak görev yapan davacının, 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanun'unun 9. maddesi uyarınca görevine son verilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlem ile … tarih ve … sayılı işlemin iptali ile çalışamadığı süre boyunca mahrum kaldığı ücretine karşılık olarak 6.000,00-TL maddi ve
40.000,00-TL manevi tazminatın yasal faizi ile birlikte tarafına ödenmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; dosyada yer alan ses kayıtlarının davacıya isnat edilen fiiile ilişkin olarak duyulan şüphenin ötesinde hukuken kabul edilebilir somut bir delil oluşturduğunun açık olduğu; dolayısıyla davacının görev yaptığı sürücü kursunda öğrenim gören bir kursiyerden direksiyon eğitimi dersi sınavından geçirmeyi vaat ederek şahsına menfaat temin etmeye çalıştığından dolayı bu eylemi nedeniyle personel hukukunun ilkelerinden olan kamu görevlisine duyulması gereken güven ilkesine aykırı davrandığı, bu nedenle davacının görevine son verilmesine ilişkin dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti … Bölge İdare Mahkemesi (Kapatılan) ... İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararıyla; istinaf başvurusuna konu kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, kararın hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI :Davalı idare tarafından, istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile temyize konu kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Dava, Mersin İli, Akdeniz İlçesi, Özel … Motorlu Taşıt Sürücü Kursunda direksiyon usta öğreticisi olarak görev yapan davacının, 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanun'unun 9. maddesi uyarınca görevine son verilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlem ile … tarih ve … sayılı işlemin iptali ile çalışamadığı süre boyunca mahrum kaldığı ücretine karşılık olarak 6.000,00-TL maddi ve 40.000,00-TL manevi tazminatın yasal faizi ile birlikte tarafına ödenmesi istemiyle açılmıştır.
Dava dosyasının incelenmesinden; Mersin İli, Akdeniz İlçesi, Özel … Motorlu Taşıt Sürücü Kursunda direksiyon usta öğreticisi olarak görev yapan davacı hakkında çalışmış olduğu sürücü kursunda kursiyer olarak öğrenim gören ... isimli kişiden rüşvet talep ettiği iddialarına ilişkin olarak başlatılan incelemeye istinaden Maarif Müfettişince hazırlanan … tarih ve … sayılı İnceleme Raporunda özetle; "Şikayetçi(Kursiyer) ... nin direksiyon öğreticisi olan davacı ile olay günü yapmış olduğu telefon görüşmesini ses kaydına aldığı, yapılan telefon görüşmesinde, davacının şikayetçiden direksiyon eğitimi dersi sınavında başarılı olmasını sağlayacağını belirttiği ve bunun karşılığı olarak da 2.000,00 TL para talep ettiğinin anlaşıldığı, bu kapsamda davacının sübuta eren fiilinin 657 sayılı Kanun'un 125/E-g maddesi kapsamına girdiğinden dolayı 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'nun 9/b maddesi uyarınca işlem tesis edilmesi gerektiği" yönünde teklifte bulunulduğu, getirilen teklif doğrultusunda konuyla ilgili olarak Milli Eğitim Bakanlığı'nın da görüşü alınarak 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanununun 9. maddesi uyarınca Akdeniz Kaymakamlığı İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü'nün … tarih ve … sayılı işlemi ile davacının görevine son verildiği, bu hususun … tarih ve … sayılı Kaymakamlık işlemiyle davacının çalıştığı kuruma bildirildiği görülmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT:
5580 Sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'nun "Kurumlarda Çalıştırılacak Personel başlıklı 8. maddesi uyarınca; kurumların eğitim-öğretim ve yönetim hizmetlerinin, asıl görevi bu kurumlarda olan yönetici ve eğitim-öğretim elemanları ile yürütülmesi esastır. Kurumların müdürleri, kurucu/kurucu temsilcisi tarafından; diğer yönetici ve öğretmen, uzman öğretici ve usta öğreticileri ise müdürlerince seçilir ve çalışma izinleri valiliğin iznine sunulur. Valiliğin izni alınmadan müdür ile diğer yönetici, öğretmen, uzman öğretici ve usta öğreticiler işe başlatılamaz. Gerekli şartları taşıyan yönetici, öğretmen, uzman öğretici ve usta öğreticiler için valilikçe çalışma izni düzenlenir. Çalışma izninin iptali yine valilikçe yapılır. Yine aynı Kanun'un "Özlük hakları ve sorumluluklar" başlıklı 9. maddesi uyarınca; kurumlarda çalışan yönetici, öğretmen, uzman öğretici ve usta öğreticiler yetki, sorumluluk, ödül ve cezalar ile bunların uygulanması bakımından; 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, 1702 sayılı İlk ve Orta Tedrisat Muallimlerinin Terfi ve Tecziyeleri Hakkında Kanun, 4357 sayılı Hususi İdarelerden Maaş Alan İlkokul Öğretmenlerinin Kadrolarına Terfi, Taltif ve Cezalandırılmalarına ve Bu Öğretmenler İçin Teşkil Edilecek Sağlık ve İçtimaî Yardım Sandığı ile Yapı Sandığına ve Öğretmenlerin Alacaklarına Dair Kanun ile 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun hükümlerine tâbidir. Ancak, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa göre kademe ilerlemesinin durdurulması cezasını gerektiren fiillerin işlenmesi halinde bu kişilere kademe ilerlemesinin durdurulması cezası yerine brüt aylığından 1/4'ü ile 1/2'si arasında maaş kesim cezası, çalışma izni veren makam tarafından verilir. Tekrarı hâlinde ise göreve son verilir. 1702 sayılı Kanuna göre meslekten çıkarılma veya 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa göre Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve hâllerin işlenmesi hâlinde, Bakanlığın görüşü alınmak suretiyle personelin görevine, izni veren makam tarafından son verilir.
20/03/2012 Tarih ve 28239 Sayılı Resmî Gazete’de Yayımlanarak Yürürlüğe Giren Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği'nin "Görevlendirme" başlıklı 26. maddesinde de; kurum müdürlüğünce, çalışma izni verilmesi istenen eğitim personelinin ve diğer personelin bu izne esas olan belgelerinin eksiksiz olarak tamamlamak suretiyle evrakı kurumun doğrudan bağlı bulunduğu millî eğitim müdürlüğüne teslim ediliceği, nitelik ve şartları uygun bulunanlara müracaattan itibaren 10 gün içinde çalışma izninin valilikçe düzenleneceği, valilikten çalışma izni alınmadan personelin işe başlatılamayacağı düzenlenmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda yer alan düzenlemelerden anlaşılacağı üzere; özel öğretim kurumlarında çalışan yönetici, öğretmen, uzman öğretici ve usta öğreticilerin, disiplin yönünden 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'na tabii olduğu ve bu çerçecede ilgillilerce, kademe ilerlemesinin durdurulması cezasını gerektiren fiillerin işlenmesi halinde bu kişilerin kademe ilerlemesinin durdurulması cezası yerine brüt aylığından 1/4'ü ile 1/2'si arasında maaş kesim cezası tecziyesine yönelik işlemler ile Devlet memurluğundan çıkarılmasına gerektirir fiillerin işlenmesi halinde, Devlet memurluğundan çıkarılmasına yönelik tesis edilen işlemleri tesis etmeye yetkili makamın, 5580 sayılı Kanun'da yer alan açık düzenleme uyarınca çalışma izni veren "valilik" makamı olduğu görülmektedir.
Uyuşmazlığa konu işlemin 5580 sayılı Kanun'un 9. maddesi uyarınca disiplin hükümleri dikkate alınarak tesis edildiği hususunda duraksama bulunmamakta olup; uyuşmazlığa konu olayın bu çerçevede incelenmesi gerekmektedir.
Yukarıda yer alan hükümlerden de anlaşıldığı üzere; 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa göre Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve hâllerin işlenmesi hâlinde, Bakanlığın görüşü alınmak suretiyle personelin görevine, izni veren makam tarafından son verileceği açık olup; Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğü'nün … tarih ve … sayılı işlemiyle, Mersin Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü'nün … tarih ve … sayılı yazısında getirilen teklifin uygun olduğu bildirilmiştir.
Mahkemece yapılan hukuki inceleme neticesinde; davacı ile kendisinden şikayetçi ... ve aynı motorlu taşıtlar sürücü kursundaki 2 erkek kursiyer ile aralarında gerçekleşen telefon görüşmesine ait ses dökümü ve bilirkişi raporu dikkate alınarak, davacıya isnat edilen fiillerin sübuta erdiğinden bahisle davanın reddine karar verildiği görülmekte olup; ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin … tarih ve Dosya No:… Esas, Karar No:… C.Savcılığı Esas No:… sayılı kararında müştekinin hukuka aykırı olarak elde ettiği telefon kayıtları ve müştekinin soyut beyanı dışında başkaca delil bulunmadığı gerekçesiyle davacının beraatine karar verilmiştir.
... Ağır Ceza Mahkemesi'nde yapılan değerlendirmede, dosyaya sunulan delilin, hükme esas niteliği haiz olmadığından bahisle (hukuka uygun elde edilmediği) dikkate alınmadığından, anılan yargılamada, davacının üzerine atılı suçu işleyip işlemediği yolunda bir tespitin de yapılmadığı görülmektedir.
Dosyada yer alan bilgi belgenin değerlendirilmesinden, davacı hakkında başlatılan soruşturma çerçevesinde; şikayetçi kursiyer ... ile yapmış olduğu telefon görüşmesine ait ses kaydı soruşturma dosyasına eklenerek bu çerçevede sadece şikayetçinin, davacının ve kurum müdürü ...'nin ifadelerine başvurulmuş ve soruşturma tamamlanmıştır.
Ancak; … Cumhuriyet Başsavcılığı Memur Suçları Araştırma Bürosu'nca Soruşturma No: … nolu soruşturma kapsamında alınan ifadeler incelendiğinde; ifadelerin bir kısmının şikayetçi ...'nin iddialarını; bir kısmının ise, davacının iddialarını destekler nitelikte olduğu görülmüştür.
Bu itibarla; davacının üzerine atılı fiili işleyerek 657 sayılı Kanun'un 125. maddesinin E fıkrasının (g) bendi uyarınca, "memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derece yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" disiplin suçunu işlediğinin kesin, inandırıcı, hiç bir şüpheye yer bırakmayacak şekilde ortaya konulması için gerekli ve yeterli inceleme ve araştırma yapılmadan hazırlanan soruşturma raporuna dayanılarak işlem tesis edildiği anlaşılmakta olup; bu haliyle eksik incelemeye dayalı işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Öte yandan; görülmekte olan davanın iptal ile sonuçlanmasının, davalı idarenin 5580 ve 657 sayılı Yasalarda belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde yeniden gerekli inceleme ve araştırma yaparak, davacıya isnat edilen fiilin işlendiğini her türlü şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı delillerle ortaya koyması halinde işlem tesis etmesine engel olmadığı açıktır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. … Bölge İdare Mahkemesi (Kapatılan) ... İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Konya Bölge İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 22/09/2022 tarihinde kesin olarak oyçokluğu ile karar verildi.